Webinar Code Zwart: Tekort aan IC-bedden

Op dinsdag 8 september 2020 organiseerde ANBO een gratis webinar over de vraag wat er gaat gebeuren als er bij een eventuele volgende pandemie een tekort aan IC-bedden ontstaat. Twee experts, Marieke Meinardi (internist ouderengeneeskunde) en René Héman (voorzitter artsenfederatie KNMG) gaven tijdens deze online bijeenkomst informatie over het zogenaamde draaiboek 'Code Zwart' dat artsen moet helpen bij de enorm moeilijke keuze wie op zo'n moment wel en wie niet wordt behandeld op de IC. Met deze informatie hopen we dat u zelf afwegingen kunt maken wat u zou willen. En er eventueel over in gesprek kunt gaan met naasten en uw huisarts. 

Kijk en lees terug

Het webinar vond op dinsdag 8 september 2020 plaats, maar u kunt het volledige webinar hieronder terugkijken (ook via het portal met uw e-mailadres en wachtwoord). De presentatie kunt u ook hieronder downloaden. 

Klik hier om de presentatie te bekijken

Bekijk hieronder het complete webinar: 

Waarom dit ANBO-webinar?

De corona-pandemie zorgde voor een grote druk op de ziekenhuizen en de Intensive Cares (IC’s). Er was zelfs een moment dat er een tekort dreigde aan IC bedden: meer patiënten dan beschikbare bedden. Daardoor ontstond er discussie over de vraag hoe artsen kunnen inschatten wie wel/niet een goede kans op herstel heeft na een opname op de IC. Er is een draaiboek ontwikkeld om artsen hierbij te ondersteunen. Onderdeel hiervan is de zogeheten Code Zwart, als er te korten zijn, geen medische verschillen tussen patiënten en er dus andere afwegingen moeten worden gemaakt.

Op dit moment is aantal opnames van coronapatiënten in de ziekenhuizen gelukkig weer beperkt. Maar doordat er wel veel mensen besmet zijn met het coronavirus, is de kans aanwezig dat er opnieuw veel mensen in het ziekenhuis worden opgenomen en op een IC behandeld moeten worden. Wat als er dan weer een tekort aan IC-bedden dreigt? Hoe gaan we daar dan mee om? Wie bepaalt op grond waarvan wie dan wel en wie dan niet op de IC wordt opgenomen?

Artsen hebben een draaiboek gemaakt om op basis van criteria een afweging te kunnen maken of iemand wel of niet behandeld wordt op een IC als er schaarste is. Dit zogenaamde ‘Draaiboek Code Zwart’ moet er voor zorgen dat uiteindelijk alleen mensen op de schaarse IC-bedden komen als ze een goede kans op overleving hebben. 

In gesprek om eigen afwegingen te maken

Maar mensen kunnen zelf ook een keuze maken of ze wel of niet behandeld willen worden op een IC. Tijdens de coronacrisis en het dreigende tekort aan IC-beden hebben huisartsen hun oudere patiënten gebeld om te bespreken of mensen zelf wel op de IC willen worden opgenomen. Veel mensen werden overvallen door die vragen, omdat ze daar nog niet eerder over hadden nagedacht.

Het is wel belangrijk om na te denken over wat een IC-opname betekent en of een IC-opname in hun eigen situatie wel of niet gewenst is. Want een opname op een IC is zwaar en vraagt grote fysieke reserves om er goed uit te komen. Daarom vinden we het vanuit ANBO nu het goede moment om daar met elkaar bij stil te staan. 

Door hierover te denken en in gesprek te gaan met anderen (de huisarts en uw familie), kunt u vanuit uw eigen situatie afwegingen maken. Heeft in uw geval een IC-opname zin, hoe groot is de overlevingskans en de kwaliteit van leven nadien?

ANBO wil u graag nader informeren, zodat u zelf uw afwegingen kunt maken en er eventueel in gesprek over kunt gaan met naasten en uw huisarts. Daarom organiseerden we op dinsdag 8 september om 15:30 uur een (online) webinar onder leiding van presentatrice Vivian Boelen. 

Veel gestelde vragen en antwoorden

Ik ben bang voor het uitbreken van een 2e Corona ziektegolf. Wat is daar tegen te doen?

Ons advies is om de richtlijnen van het RIVM goed in acht te houden:  houdt de 1,5 meter afstand, was goed en regelmatig de handen, nodig niet meer dan 6 mensen tegelijkertijd thuis uit, vermijd drukte en bij klachten laat je testen en blijf thuis.  Als iedereen dat doet, beperken we de kans dat er een tweede coronagolf komt.

U kunt hierboven het webinar terugkijken.
 

Mag/kan ik een behandeling weigeren als ik ziek word en men mij op een IC afdeling wil plaatsen?

Ja, uw kunt zelf de keuze maken of u wel of niet op een ic wordt opgenomen. Tijdens het webinar hebben we daarom juist aandacht besteed aan het feit dat mensen zelf keuzes kunnen maken.

Belangrijk is wel dat u er nu over na gaat denken en dit met uw huisarts of naasten bespreekt. Als u eenmaal in het ziekenhuis komt, bent u wellicht te ziek om nog een keuze te maken.

U kunt hierboven het webinar terugkijken.

Ik ben vrouw, 71 jaar en fit. Welke gevolgen heb ik te verwachten van een (langere) IC-opname?

Een opname op een IC vraagt veel van een patiënt; het herstel duurt vaak lang en is zwaar. Daarom moeten artsen ook inschatten of iemand die opgenomen wordt op een ic een goede kans heeft op herstel. U heeft daarin zelf ook een keuze.

Ons advies is om daarover in gesprek te gaan met uw naasten en/of de huisarts. Tijdens het webinar zijn we ook op dit onderwerp ingegaan.

U kunt hierboven het webinar terugkijken.

Kan ik zelf nog een keuze maken als er al criteria in het draaiboek staan over wie we/niet behandeld wordt op een IC?

Code Zwart is een fase tijdens een pandemie waar een te kort aan IC-bedden ontstaat en alle medische afwegingen voor toelating al gemaakt zijn. Welke criteria geven dan de doorslag?

Tijdens het webinar heeft René Héman, voorzitter van de KNMG, uitgelegd hoe artsen op basis van criteria deze keuze maken en wie er in aanmerking komt voor een plek op de intensive care als er een tekort aan IC-bedden ontstaat. Er is een draaiboek ontwikkeld om artsen hierbij te helpen en René Héman heeft een toelichting gegeven op dit draaiboek.

U kunt hierboven het webinar terugkijken.

ls mevrouw Meinardi zegt: "denk na over de kwaliteit van je leven", dan is het vreemd dat je dan zou moeten beslissen voor meer kwaliteit, maar als je dat kiest (dus geen IC) , dan is dat toch een zekere dood?

Een behandeling op de IC is heel zwaar. Per uur verliest iemand spiermassa. Het is te vergelijken met topsport. Iemands fysieke conditie moet een IC opname ook aankunnen om goed te kunnen herstellen. Anders is het middel erger dan de kwaal.

Verder is het zo dat ook al wordt iemand niet op de IC opgenomen, iemand nog steeds de beste mogelijke behandeling in het ziekenhuis krijgt. Artsen en verpleegkundigen zullen er alles aan doen om u beter te maken.

U kunt hierboven het webinar terugkijken.

Hoe gaat een arts bepalen wie er eerst opgenomen wordt?

Tijdens het webinar heeft René Héman, de voorzitter van de KNMG uitgelegd op basis van welke criteria een arts een keuze maakt of iemand wel of niet wordt opgenomen en wie voorrang krijgt als er een tekort ontstaat aan bedden op de IC.

Het ontwikkelde draaiboek met die criteria is bedoeld om artsen bij deze keuzes te helpen. En mensen kunnen zelf natuurlijk ook een keuze maken: of ze wel of niet opgenomen willen worden op een IC (als ze ziek worden).

U kunt hierboven het webinar terugkijken.

ANBO Webinar Code zwart - tekort IC-bedden gratis deelname
Marieke Meinardi ANBO webinar tekort IC bedden
Marieke Meinardi spreekt tijdens het webinar over de behandelkeuze, een hulpgesprek en wel of geen IC opname
Marieke Meinardi Internist ouderengeneeskunde Albert Schweizer ziekenhuis
René Héman ANBO webinar IC tekort
René Héman vertelt u meer over de context van het draaiboek Code Zwart en de IC triage
René Héman Voorzitter Artsenfederatie KNMG
Liane den Haan ANBO
Liane den Haan vertelt u over de aanleiding van het webinar en het standpunt van ANBO
Liane den Haan, directeur-bestuurder ANBO
Vivian Boelen ANBO  webinar tekort IC bedden
Het webinar wordt gepresenteerd door Vivian Boelen
Vivian Boelen Voorzitter ANBO Ledenraad