Online veiligheid

En technologie tips

In de videoserie 'Technisch Leven' van Kassa behandelt expert Jurjen samen met ANBO Veiligheidsconsulent Dries Veldman, vragen omtrent technologie en online veiligheid. Want hoe blokkeer je ongewenste bellers? Hoe surf je anoniem online? En hoe bereid je je goed voor op een computercrash? In elke video worden er slimme en handige tips gegeven voor het gebruik van uw computer of mobiele telefoon. Daarnaast geven wij tips om uw online veiligheid te garanderen en te voorkomen dat u het slachtoffer wordt van internet criminelen en oplichting! Lees hieronder meer.

Click outside of the modal to close it

Online veiligheidstips van ANBO

Tip 1: Whatsapp-fraude herkennen én voorkomen

Tech-expert Jurjen behandelt samen met Dries vragen omtrent technologie. In aflevering 1 van Kassa's 'Technisch Leven' tips legt Jurjen uit hoe je WhatsApp-meldingen kunt wijzigen en leesbewijzen (de blauwe vinkjes) kunt uitschakelen. Handig toch?

Voorkom Whatsapp-fraude

Steeds vaker worden mensen, niet alleen ouderen, slachtoffer van internetcriminaliteit. De oplichters worden steeds slimmer. Zo gebruiken ze ook regelmatig WhatsApp en sms om iemand geld afhandig te maken. Wat kunt u doen om dit te voorkomen? ANBO geeft tips!

Wat gebeurt er bij WhatsApp-fraude?

Internetcriminelen gaan als volgt te werk: een oplichter doet zich voor als een bekende en zegt dat hij een nieuw telefoonnummer heeft. Hij stuurt vervolgens appjes en doet vanwege een noodsituatie een dringend beroep op het slachtoffer om geld over te maken. Doordat de oplichter de naam en profielfoto van de ‘bekende’ gebruikt, wekt hij het vertrouwen van het slachtoffer.

Wat kunt u doen om dit te voorkomen?

Het is gelukkig vrij gemakkelijk om te voorkomen dat u slachtoffer wordt van WhatsApp-fraude. Onze tips:

  • Krijgt u een WhatsAppje van een bekende die u om geld vraagt? Bel hem of haar dan eerst even op om te checken of het verhaal klopt.
  • Stel een beveiligingsvraag: vraag de persoon die om geld vraagt, iets dat een oplichter niet kan weten.
  • Laat niet overal uw telefoonnummer achter. Dan kunnen oplichters u ook niet benaderen.

Benieuwd wat u verder kunt doen om u te wapenen tegen internetcriminelen?

Lees hier meer >>

Tip 2: ongewenste bellers blokkeren

In aflevering 2 van 'Technisch Leven' legt tech-expert Jurjen samen met Meta uit hoe je ongewenste telefoontjes blokkeert. Bent u wel eens gebeld door een vreemd en onbekend nummer? Dan is dit een handigheidje voor u!

Blokkeer ongewenste bellers

Criminelen worden steeds creatiever om gegevens en daarmee geld te stelen. Het lijkt alsof het dievengilde nu de pijlen op de SMS hebben gericht. Dat wordt phishing genoemd: als criminelen proberen bankgegevens van u te stelen via internet of social media.

Wat gebeurt er bij phishing?

Iemand stuurt een SMS-bericht naar uw telefoon met de vraag of u wilt reageren, bijvoorbeeld omdat er een rekening moet worden betaald of uw inloggevens moeten worden aangepast. In het bericht zit een link; als u daarop klikt geeft u de crimineel de mogelijkheid om uw bankgegevens te achterhalen. 

Wat kunt u doen om phishing te voorkomen?

Blokkeer telefoontjes en SMS-jes afkomstig van ongewenste of vreemde telefoonnummers. Bekijk het filmpje van 'Technisch Leven' om te zien hoe u dit kunt doen.

Wilt u meer weten over phishing via de telefoon of sms? Lees hier meer >>

Tip 3: Phishing (nepmails) herkennen

In aflevering 3 van 'Technisch Leven' legt tech-expert Jurjen samen met Dries uit wat phishingmails zijn en hoe u ze kunt herkennen. Phishing kan namelijk niet alleen via uw mobiele telefoon (SMS) plaats vinden, maar ook via e-mails. 

Hoe kunt u phishingmails herkennen?

Phishingmails worden verstuurd vanuit accounts die zich voordoen als een bank of overheidsinstantie en bevatten vrijwel altijd de vraag om een (re)actie, zoals bijvoorbeeld het overmaken van een geldbedrag of het klikken op een bevestigingslink. Zoals Dries al zegt: hiermee wordt er (letterlijk) geprobeerd te "hengelen".

Tip om phishing te voorkomen

Ontvangt u een dergelijke verdachte e-mail? Houdt dan altijd in uw achterhoofd dat banken en overheidsinstanties nooit e-mails sturen om te vragen om uw aandacht of een betaling. Hiervoor sturen zij een brief of krijgt u een bericht in MijnOverheid. Tip: twijfelt u over de 'echtheid' van een e-mail? Kijk dan altijd naar het e-mailadres van de afzender én beweeg met uw muis over de link in de tekst of knop (let op: zonder er op te klikken). Verschijnt hier een vreemd mail- of webadres, dan is de kans vrij groot dat het om phishing gaat. 

Tip 4: anoniem internetten

In aflevering 4 van 'Technisch Leven' legt tech-expert Jurjen samen met Meta uit hoe u anoniem over het internet kunt "surfen". Niet iedereen hoeft alles van u te weten, toch.. ?

Waarom anoniem internetten?

Alles, ja werkelijk alles, wat u op het internet doet (waar u naar zoekt, kijkt of op klikt) wordt vastgelegd. Op basis van de van u bekende gegevens, zogenaamde data, en uw internetgedrag wordt er zoveel mogelijk gepersonaliseerd. Het beste voorbeeld hiervan is misschien wel de advertentie van "Hotel X in het centrum van Barcelona waar nog maar 1 kamer beschikbaar is" die in uw beeldscherm verschijnt op het moment dat u gezocht heeft naar stedentrips Barcelona. Is dit u wel eens opgevallen?

Om die reden kan het handig zijn om anoniem - of in ieder geval iets minder bekend - op het internet te "surfen". U kunt ervoor kiezen om uw gegevens volledig of gedeeltelijk zichtbaar te maken, maar ook helemaal onzichtbaar. De vraag is natuurlijk:

Hoe doet u dat?

Dit kan op de volgende manieren:

  1. U kunt incognito over het internet "surfen". U opent dan een nieuw tabblad door op het '+' te klikken en een Privé (Safari en Firefox), InPrivate (Edge) of Incognitovenster (Chrome) te openen. U bent dan volledig anoniem.
  2. U kunt uw instellingen voor privacy, personalisatie en advertenties wijzigen, zie:
    1. https://myaccount.google.com voor Google-accounts (Chrome) om in te stellen wat het internet en zoekmachines (zoals Google) wel/niet van u mogen weten en om aan te geven of (en tot welke hoogte) advertenties kunnen worden gepersonaliseerd.
    2. https://www.facebook.com/ads/preferences/ voor Facebook-accounts om uw gegevens en advertentievoorkeuren te bekijken en beheren.
  3. Voor specifieke websites geldt dat u er voor moet kunnen kiezen om zogenaamde "Cookies" wel of niet te accepteren. Hierbij wordt er onderscheid gemaakt in functionele (noodzakelijke) cookies en marketing (aanvullende) cookies. In de cookiemelding staat dit verder beschreven.
Tip 5: onveilige websites

In aflevering 5 van 'Technisch Leven' legt tech-expert Jurjen samen met Dries uit hoe je onveilige websites kunt herkennen.

Wat is dan precies een "veilige" website?

Een veilige website is een site waarop u kunt zoeken, lezen en klikken, zonder dat derden mee kunnen kijken naar uw gedrag en uw gegevens kunnen inzien of (grof gezegd) 'jatten'. U kunt dit bovenin uw browser controleren door: 

  • Te kijken of er een slotje voor de betreffende link staat
  • Te kijken of er https:// voor het webadres (www) staat

Kijk verder dan uw neus lang is

Toch is dit geen garantie. Zogenaamde hackers (internetcriminelen) kunnen namelijk ook een website namaken en deze als 'veilig' laten ogen, compleet met het slotje én het SSL-certificaat. Controleer daarom altijd of er spellings- of grammaticafouten in de tekst op de website staan én of de juiste contactgegevens op de website vermeldt staan. Betreft het een webshop waarop u dient te betalen? Controleer dan of thuiswinkel waarborg keurmerk op de website staat en of er een procedure met betrekking tot het leveren en het retourneren van producten vermeldt staat. Kijk dus altijd net iets verder dan uw neus lang is!

Tip 6: locatie delen en versturen

In 'Technisch Leven' aflevering 5 geeft tech-expert Jurjen samen met Meta prijs hoe u uw locatie kunt delen in WhatsApp. Dit kan heel handig zijn, bijvoorbeeld als u in nood bent. Maar ook als u gewoon wilt laten weten dat u heerlijk aan het genieten bent van een kopje koffie met appeltaart op het terras.

Hoe doe ik dit dan?

  1. Open uw WhatsApp
  2. Klik op het '+' of het 'paperclip' icoontje
  3. Klik vervolgens op 'Locatie'
  4. Kies ervoor hoe u uw locatie wilt delen > dit kan uw huidige locatie zijn (deze blijft dezelfde plek aanhouden, ook al verplaatst u zich daarna nog) of uw live locatie (deze blijft actief, zelfs als u zich verplaatst).
  5. U kunt ook een tijd instellen. Wel zo fijn, anders kan iemand u de rest van uw leven blijven achtervolgen. 
  6. Klik vervolgens op 'Delen' of 'Versturen'.

Uiteraard dient u altijd de 'Locatie' functie op uw mobiele telefoon aan te hebben staan om gebruik te kunnen maken van deze service in WhatsApp. En let wel: het delen van uw locatie kan ook in uw nadeel werken. Zo kunt u bijvoorbeeld locatie-specifieke advertenties getoond krijgen. Overigens werkt dit (nog) niet in WhatsApp, maar wel voor zoekmachines zoals Google.

Tip 7: computercrash voorkomen

In - alweer bijna de laatste aflevering van 'Technisch Leven' - aflevering 7 behandelt tech-expert Jurjen samen met Dries hoe u zich kunt voorbereiden op een eventuele computercrash. Dat uw computer kapot gaat of is, dat is al vervelend genoeg. Maar misschien nog wel vervelender is, dat al uw bestanden weg of niet meer toegankelijk zijn. U kunt een computercrash voorkomen door uw computer of laptop regelmatig op te schonen en overbodige software, data en bestanden te verwijderen. Mocht het dan toch zo zijn dat uw computer of laptop het begeeft, dan kunt u ook nog kiezen voor het "genezen" door het terugplaatsen van een back-up.

Maak een back-up

Op computers met Windows10 is automatisch OneDrive geïnstalleerd. OneDrive is een digitale cloud werkomgeving. In deze "wolk" worden al uw bestanden automatisch opgeslagen, zodat u deze kunt terughalen en herstellen wanneer dat nodig is. Heel fijn en handig mocht u een computercrash overkomen. Daarnaast is het natuurlijk ook mogelijk om zelf handmatig een back-up te maken van uw bestanden en zogenaamde data. Mocht uw computer crashen, dan kunt u deze ook weer handmatig terugplaatsen op uw computer of laptop. Tip: maak regelmatig - bijvoorbeeld eens per maand of kwartaal - een back-up of gebruik een externe harde schijf om al uw bestanden op te slaan. Natuurlijk blijft het gebruik van OneDrive de makkelijkste optie. Er wordt dan automatisch een back-up gemaakt en uw bestanden blijven toegankelijk, zelfs als uw computer of laptop het niet meer gaat doen (u logt dan in bij uw 'cloud' via een andere computer).

Tip 8: Whatsapp-groepen beheren

In aflevering 8 van Kassa's programma 'Technisch Leven', behandelt tech-expert Jurjen samen met Meta WhatsApp-groepen. U kent ze wel: de (gezellige én handige) groepschats die worden aangemaakt om iets gezamenlijk te bespreken of een evenement of feestje te plannen. Maar, hoe gezellig en handig ook, soms kunnen de meldingen van al deze appjes behoorlijk op de zenuwen werken. 

In de video laat Jurjen zien hoe u een WhatsApp-groep kunt aanmaken, maar ook hoe u hier weer uit kunt stappen en/of de meldingen daarvan kunt "dempen". Hieronder leggen wij stapsgewijs uit hoe dit werkt:

Aanmaken van een groep

  1. Open WhatsApp en klik rechts bovenin op de puntjes of het potloodje
  2. Selecteer 'Nieuwe chat' of 'Nieuwe groep'
  3. Selecteer de deelnemers in uw overzicht van contactpersonen
  4. Klik op 'Volgende'. Typ de groepsnaam en selecteer een afbeelding
  5. Alle deelnemers ontvangen een melding van de nieuwe groepschat. Chatten maar!

Dempen van een groep

  1. Open de betreffende WhatsApp-groep
  2. Klik rechts bovenin op de puntjes of het potloodje en selecteer 'Groepsinformatie'
  3. Klik op 'Stille meldingen' (Android) of 'Dempen' (iPhone)
  4. Schuif naar rechts of kies 'Ja' en demp de meldingen voor 8 uur, 1 week of 1 jaar
  5. U ontvangt geen meldingen (pieptoontjes of trilsignalen) meer. Wat een rust!

Verwijderen van een groep

  1. Open de betreffende WhatsApp-groep
  2. Klik rechts bovenin op de puntjes of het potloodje
  3. Scroll helemaal naar onderen, langs de lijst deelnemers, en selecteer 'Groep verlaten'
  4. Herhaal vervolgens de bovenstaande stappen en selecteer 'Groep verwijderen'
  5. ".... heeft de groep verlaten" (u dient eerst een groep te verlaten voor u deze kunt verwijderen)
Tip 9: media downloaden

In de allerlaatste aflevering (9) van 'Technisch Leven' behandelen tech-expert Jurjen en ANBO Veiligheidsconsulent Dries het downloaden en opslaan van mediabestanden op WhatsApp. Uw data-bundel is namelijk niet oneindig en dan kunnen al die leuke foto's en video's van de kleinkinderen u zomaar eens geld gaan kosten.

Instellingen voor downloaden WhatsApp-media

Open uw WhatsApp en klik rechts bovenin op de puntjes (Android) of het potlood-icoontje (iPhone). Klik hier op instellingen en selecteer vervolgens "Data- en opslaggebruik". U kunt voor de volgende mediabestanden uw instellingen voor downloaden wijzigen:

  • Foto's, Video's, Audio (spraakberichten en muziek) en Documenten (PDF- en Word-bestanden)
  • U kunt ervoor kiezen om deze in bepaalde situaties wel of juist niet automatisch te downloaden, bijvoorbeeld:
    • Bij gebruik van het mobiele netwerk > hier gaat het om uw eigen data, dus uw 4G of 5G netwerk. Let op: als u hier alle bestandstypen selecteert, dan wordt altijd alles automatisch gedownload. Zelfs als er geen WiFi of externe netwerken beschikbaar zijn.
    • Wanneer verbonden met wifi > hier gaat het enkel om 'Wireless Free Internet'. Bestanden worden gedownload als er een externe (gratis) internetverbinding beschikbaar is. 
    • Tijdens roaming > hier gaat het om de instellingen voor als u in het buitenland bent of bijvoorbeeld op vakantie bent of gaat. Tegenwoordig kunt u het mobiele netwerk in de EU gratis gebruiken (en dus kosteloos bellen en internetten), maar roaming kost vrijwel altijd extra geld. Zet deze instelling dus altijd uit, tenzij u de verstuurde bestanden dusdanig hard nodig heeft dat u ze wel moet downloaden.

Blijf veilig met ANBO

Hoe is het gesteld met uw (online) veiligheid? Herkent u een (internet)crimineel? Weet u hoe u fraude en babbeltrucs kunt voorkomen? Klik dan hier om mee te doen met onze veiligheidsquiz en kom erachter!

Doe mee met de veiligheidsquiz >>

Gratis veiligheidscheck?

Als lid van ANBO kunt u (gratis) een afspraak maken voor een veiligheidscheck bij u thuis. Er komt dan een veiligheidsconsulent die kijkt hoe het gesteld is met de veiligheid in en rondom uw woning. Hij of zij geeft direct tips voor het verbeteren hiervan. Uw veiligheid gaat bij ANBO voor alles!

Bent u nog geen lid? Dan kunt u lid worden van ANBO voor slechts €48,- per jaar. Naast de (gratis) veiligheidscheck profiteert u daarnaast ook van talloze ledenvoordelen, zoals hulp bij uw belastingaangifte, korting op uw zorgverzekering, energierekening, rijbewijskeuring, sport, reizen en uitjes.

Word nu lid van ANBO >>

De ANBO Veiligheidscheck

  • Onze vrijwilligers komen bij u thuis
  • Gratis check van woning, computer en telefoon
  • Direct advies, tips en eventueel aanpassingen