Wmo in Beeld, aflevering 2: Wmo-consulent

Op keukentafelgesprek met de Wmo-consulent
 

In ANBO's nieuwe onlinerubriek 'Wmo in Beeld' komen steeds andere betrokkenen bij de Wet maatschappelijke ondersteuning aan het woord. In deze tweede aflevering spreken we met Iris Scheuerman-Mulder, Wmo-consulent bij een middelgrote gemeente in Zuid-Holland.

Iris Scheuerman-Mulder is Wmo-consulent na eerder ervaring te hebben opgedaan in de begeleiding van volwassenen met onder andere autisme, ADHD en andere gedragsproblematiek.

"De Wmo-consulent is iemand die namens de gemeente het onderzoek doet naar iemands persoonlijke situatie," zegt ze. "Dit onderzoek, vaak het 'keukentafelgesprek' genoemd, krijgt iedereen die een aanvraag doet voor ondersteuning uit de Wmo. Mijn voorgaande ervaring maakt me gespecialiseerd in het helpen van mensen die een aanvraag doen voor begeleiding of dagbesteding. Na het gesprek bepaal ik namens de gemeente hoeveel - en welk type - hulp iemand krijgt."
Wilt u meer informatie over wat een keukentafelgesprek is, welke rechten u heeft of wie u kan ondersteunen? Kijk dan eens op ons Raad & Daad-onderdeel

Stressvolle wissel

"Ik kan me goed herinneren hoe cliënten de overgang naar de Wmo 2015 hebben ervaren," vertelt Scheuerman-Mulder. "Ik was toen begeleider, en cliënten hadden veel stress omdat ze niet wisten waar ze aan toe waren. Er moest opnieuw worden gekeken naar welke ondersteuning ze nodig hadden. Als zorgverlener wist je vaak zelf ook nog niet wat er ging gebeuren. We probeerden dus de rust te bewaren."

In de loop van 2015 ruilde Scheuerman-Mulder haar baan als begeleider in voor een baan als Wmo-consulente. "Het is best pittig: mensen staan behoorlijk kritisch tegenover de decentralisatie van de ondersteuning. Die kritiek is niet altijd onterecht, maar mensen realiseren vaak niet dat ambtenaren echt met man en macht werken aan goede ondersteuning."

'Uitvragen'

Nadat iemand zich bij de gemeente heeft gemeld voor ondersteuning, komt dit bij Scheuerman-Mulder binnen: "Daarop maak ik een afspraak voor een keukentafelgesprek. Het gesprek mag een uur duren, waarbinnen ik afhankelijk van het verzoek mensen 'uitvraag'. Dat betekent dat ik gestructureerd vraag naar iemands problematiek, mantelzorgers, behoeften enzovoorts."

Het blijkt vaak een hele opgave alle informatie uit te wisselen in één uur: "Naast de vragen die ik moet stellen, wil ik ook de procedure en rechten uitleggen aan de aanvrager. Dingen uitleggen zoals de eigen bijdrage via het CAK bijvoorbeeld. Dan is een uur soms wel heel krap."

Begeleiding voor senioren

Waar veel wordt geschreven over huishoudelijke hulp en woningaanpassingen als onderdeel van de Wmo, heeft begeleiding minder aandacht. Dat vindt Scheuerman-Mulder een gemis: "De Wmo biedt veel ruimte voor ondersteuning die niet gelijk fysiek van aard is. Bijvoorbeeld begeleiding bij het structureren, organiseren en begrijpen van financiën en administratie."

Taboe rondom niet-fysieke ondersteuning

"Ik zie dat senioren het helaas moeilijk vinden aan te geven dat ze mentaal ook steun nodig hebben," zegt Scheuerman-Mulder. "Iemand vraagt bijvoorbeeld wel een poetshulp aan, maar heeft eigenlijk ook problemen met digitalisering om te gaan. Dat laatste geven mensen moeilijk toe. Dit taboe draagt een groot probleem met zich mee: senioren die de steun niet bij de gemeente vragen kunnen zo te veel druk bij hun mantelzorgers leggen. Tot overbelasting aan toe."

Positieve ervaring

Iris Scheuerman-MulderScheuerman-Mulder ziet in de kern het voordeel van de nieuwe Wmo, waarbij niet de Rijksoverheid maar de gemeente kijkt wat voor ondersteuning in dagbesteding en huishoudelijke hulp iemand het meest nodig heeft. "De gemeente staat dichter op de burger en heeft meer zicht op de mogelijkheden. Ik weet bijvoorbeeld dat een cliënt die de boodschappen niet meer zelf kan doen, gebruik kan maken van een boodschappenservice van vrijwilligers."

Opbouwende kritiek

Wel denkt ze dat er nog veel verbeteringen mogelijk zijn: "Ten eerste is echt onderschat hoeveel er nodig is voor goede begeleiding en dagbesteding. Gemeenten hebben zich verkeken op de hoeveelheid mankracht en energie die daarin gaat zitten, of schrikken van de soms ingewikkelde problematiek van sommige burgers. Ten tweede moet er wat gedaan worden aan de nodeloos complexe procedure. Melding, aanvraag, onderzoek, beschikking, dan een veiling voor zorgaanbieders, de eigen bijdrage... het is bijna niet uit te leggen en dat schrikt de burger ook weer af. Er is dus nog genoeg vooruitgang te boeken!"

ANBO.nl maakt gebruik van cookies
anbo.nl plaatst cookies om het gebruik van de website te analyseren en om het mogelijk te maken inhoud via social media te delen. De website maakt ook gebruik van functies van derden die mogelijk cookies kunnen plaatsen. Door deze melding weg te klikken of gebruik te blijven maken van de site stemt u in met het plaatsen hiervan. In onze disclaimer leest u hier meer over. Sluiten