'Vooral ouderen trappen in nepnieuws'? Dat is maar de vraag

Geplaatst op 10-01-2019

De meeste mensen negeren nepnieuws op sociale media, blijkt uit onderzoek. 65-plussers geven het vaak wél door, zo schreef dagblad Trouw vanmorgen. "Politicologen uit Princeton en New York benaderden duizenden facebookgebruikers met de vraag of ze hun tijdlijn van de maanden daarvoor mochten bekijken om te zien welke berichten ze hadden gepost of geliket. Zo'n dertienhonderd gebruikers stemden toe. 65-plussers bleken veel gevoeliger voor het nepnieuws dan welke andere leeftijdscategorie ook. Gemiddeld gaven zij zeven keer zoveel onzinberichten door als de jongste Facebookers."

We moeten meer onderzoek doen

ANBO-hoogleraar Eugéne Loos (UvA en UU, oude en nieuw media in een vergrijzende maatschappij) is kritisch op het onderzoek én de conclusies. "Het is geen representatieve steekproef; daarvoor was de nonrespons te groot (50.9 procent). Zo kun je geen goede conclusies trekken. Verder kan ik mij wel voorstellen dat gebrek aan ervaring ertoe leidt dat informatie vaak als 'echt' wordt beoordeeld. Als je niet goed bekend bent met de wijze waarop berichten in de timeline komen, dan is het ook moeilijker te begrijpen dat daar ook informatie wordt aangeboden die bewust nep is. Onzin lijkt me de aanname dat het geheugen van mensen een rol speelt. Om te zeggen dat 'ouder' gelijk staat aan geheugenproblemen die leiden tot een grotere gevoeligheid voor nepnieuws gaat veel te ver."

ANBO en Loos onderzoeken de digitale vaardigheden van 65-plussers al jaren. "De 'bubbel' is voor alle leeftijdsgroepen een probleem, en het is de moeite waard om te kijken of bepaalde groepen gevoeliger zijn dan anderen, en waar dat dan aan ligt."

Inktvis in de boom

Een (niet-representatief) onderzoek onder schoolkinderen, gehouden in Amerika en herhaald in Nederland, wijst bovendien uit dat basisschoolscholieren (ook) heel snel in nepnieuws trappen. Er werd met hen een bericht besproken over een boominktvis, die met uitsterven bedreigt werd. Slechts twee kinderen van de 27 snapten dat het onzin was. Ook dit onderzoek moet grootschaliger worden uitgevoerd, zegt Loos. "En daar gaan we ook mee aan de slag, met zowel ouderen als jongeren."

ANBO.nl maakt gebruik van cookies
anbo.nl plaatst cookies om het gebruik van de website te analyseren en om het mogelijk te maken inhoud via social media te delen. De website maakt ook gebruik van functies van derden die mogelijk cookies kunnen plaatsen. Door deze melding weg te klikken of gebruik te blijven maken van de site stemt u in met het plaatsen hiervan. In onze disclaimer leest u hier meer over. Sluiten